Hlamidija (Chlamydia trachomatis)

Zašto hlamidija može godinama ostati neprimećena

Infektivna forma hlamidije je metabolički neaktivna i naziva se elementarno telašce. Ulaskom u ćeliju ona prelazi u metabolički aktivnu formu, retikularno telašce, veličine oko jednog mikrona. Ta sposobnost preobražaja i života unutar ćelije čini hlamidiju sličnom virusima.

Retikularna telašca se intenzivno razmnožavaju oko dva dana, pa se ponovo pretvaraju u elementarna telašca. Pucanjem inficirane ćelije nova elementarna telašca zaraze zdrave ćelije i infekcija se širi. Ako do pucanja ćelije ne dođe, hlamidija u tom obliku može godinama ostati u genitalnom traktu bez ijednog simptoma.

Kako se hlamidija prenosi

Hlamidija se najčešće prenosi spermom, vaginalnim sekretom i krvlju, tokom oralnog, vaginalnog ili analnog kontakta.

Van ćelije je veoma neotporna, ali može izvesno vreme opstati na prljavim rukama, peškiru ili drugom predmetu, pa je moguć i prenos neseksualnim putem. Prenos je moguć i tokom porođaja, sa majke na dete, kao i samoinfekcijom, sa genitalne regije na oko.

Simptomi infekcije

Kod muškaraca su simptomi vrlo blagi i nejasni: iscedak svetle boje, neobičan osećaj u mokraćnoj cevi ili u donjem delu trbuha. Zbog toga najčešće prođu neprimećeni, a kod oko 50% muškaraca infekcija se razvija bez ikakvih simptoma.

Kod 30 do 50% žena infekcija se manifestuje zapaljenjem grlića materice. Tipične tegobe su:

• pojačan vaginalni sekret žućkaste boje, guste i lepljive konzistencije,
• zapaljenje mokraćnog kanala sa peckanjem, bolom i učestalim mokrenjem.

Mukopurulentni cervicitis je gnojno zapaljenje grlića materice. Prati ga vaginalni sekret sive, bele ili žute boje, koji može, ali ne mora imati neprijatan miris, kao i krvarenje posle odnosa, između menstruacija ili posle menopauze, bolna penetracija i bol u vagini.

Moguće komplikacije

Hlamidija može izazvati niz stanja: uretralni sindrom kod žena, mukopurulentni cervicitis, zapaljenje male karlice, nespecifični uretritis i epididimitis kod muškaraca, Rajterov sindrom, proktitis, konjunktivitis i pneumoniju novorođenčeta i lymphogranuloma venereum.

Ako se zapaljenje proširi na jajovode i jajnike, nastaje zapaljenska bolest male karlice (PID), sa bolom i napetošću u donjem delu trbuha, pojačanim vaginalnim sekretom, bolnim odnosom koji može biti praćen mučninom, i nepravilnim krvarenjem. Telesna temperatura pri tome ne mora biti povišena.

Posledica nelečene infekcije je neprohodnost jajovoda, odnosno neplodnost u oko 10% slučajeva, kao i povećan rizik od vanmaterične trudnoće. Ređa komplikacija je zapaljenje u okolini jetre sa stvaranjem priraslica (Fitz-Hugh-Curtis sindrom).

Kod LGV se, oko četiri nedelje posle kontakta, javlja bezbolni ulkus na vagini, često uz temperaturu, glavobolju i bolove u mišićima. U tom ranom stadijumu bolest često ostaje neprepoznata; kasnije se limfni čvorovi uvećavaju i gnoje, a nelečena infekcija može dugo trajati i oštetiti tkivo.

Hlamidija i sterilitet

Infekcija hlamidijom može biti jedan od skrivenih razloga steriliteta kod žena. Priraslice koje se formiraju na jajovodima i njihovom fimbrijalnom aparatu veoma su nežne, pa najčešće ne menjaju vidno anatomiju unutrašnjih polnih organa.

Zbog toga se zapaljenje jajovoda uzrokovano hlamidijom teško dijagnostikuje, a ultrazvučni pregled u tom slučaju ne daje značajne podatke. Laparoskopski pregled i laparoskopsko razdvajanje priraslica predstavljaju pouzdanu metodu rešavanja ovog problema.

Infekcija oka

Konjunktivitis se može javiti kod seksualno aktivnih osoba kao komplikacija genitalne infekcije hlamidijom. Prate ga sluzavo-gnojni sekret iz oka, otok očnih kapaka, a moguće je i zapaljenje rožnjače.

Kod hronične infekcije mogu nastati ožiljci na rožnjači, dok se slepilo retko razvija. Smatra se da je glavni put prenošenja u ovom slučaju samoinficiranje, najčešće rukama, ili kupanje u bazenu.